﻿1
00:00:02,000 --> 00:00:09,000
ESO yakın zamanda Carina takım yıldızına doğru, yıldızlarla dolu bir alanın hayret verici görüntüsünü yayınladı.

2
00:00:09,000 --> 00:00:14,000
Bu çarpıcı görüntü her renkten ve değişik parlaklıklarda, kimileri fonlarındaki gaz ve toz bulutu

3
00:00:14,000 --> 00:00:18,000
önünde parıldayan yıldızların çisentisiyle ışıldamakta

4
00:00:18,000 --> 00:00:25,000
Geçmişteki şiddetli atımların oluşturduğu karmaşık bulutsu, bu alanın ortasındaki olağandışı bir yıldızın etrafını sarıyor.

5
00:00:25,000 --> 00:00:28,000
Gökbilimciler bu yıldızın bir yoldaşı olduğunu keşfetti.

6
00:00:28,000 --> 00:00:34,000
Tozsu diskle sarılı bu çift yıldız sistemi içindeki etkileşimler

7
00:00:34,000 --> 00:00:37,000
yıldızın kayda değer bulutsusunu besleyen enerjinin kaynağı olabilir.

8
00:00:42,000 --> 00:00:44,000
ESOcast'tesiniz!

9
00:00:44,000 --> 00:00:49,000
Son teknoloji bilim ve ESO, Avrupa Güney Gözlemevi'ndeki yaşamın perde arkası görüntüleri.

10
00:00:49,000 --> 00:00:56,000
Sunucumuz Dr J, nam-ı diğer Dr Joe Liske ile evrenin uzak köşelerini keşfediyorsunuz.

11
00:00:59,000 --> 00:01:02,000
ESOcast'in bu bölümüden merhaba ve hoşgeldiniz.

12
00:01:02,000 --> 00:01:07,000
Adım Gaitee Hussain. Tatildeki Dr.J yerine bu kez ben varım.

13
00:01:07,000 --> 00:01:12,000
Bugün ESO'nun, merkezinde HD 87643 isimli yıldızın bulunduğu zengin bir yıldız alanını

14
00:01:12,000 --> 00:01:17,000
gösteren yeni ve çok güzel bir görüntüsünü keşfedeceğiz.

15
00:01:17,000 --> 00:01:25,000
Yeni bir dizi gözlemin kullanıldığı çalışma gökbilimcilere bu egzotik tip yıldızın bugüne kadarki en iyi görüntülerini sağladı.

16
00:01:25,000 --> 00:01:29,000
Carina takım yıldızı yönünde çekilen bu görüntü

17
00:01:29,000 --> 00:01:34,000
Samanyolu'nun Carina koluna doğru yoğun bir yıldız manzarasını gösteriyor.

18
00:01:34,000 --> 00:01:39,000
Yakından baktığımızda, B[e] yıldızı da denilen ve

19
00:01:39,000 --> 00:01:45,000
4900 ışık yılı mesafede bulunan HD 87643'ü görmekteyiz.

20
00:01:45,000 --> 00:01:50,000
Görüntü yıldızın ışığını yansıtan yaygın gaz ve toz bulutsusunu güzel şekilde ortaya koyuyor.

21
00:01:50,000 --> 00:01:57,000
Merkezi yıldızın rüzgarın, etrafında parlak, düzensiz gaz ve toz uzantıları bırakarak bulutsuyu şekillendirmiş gibi görünüyor.

22
00:01:57,000 --> 00:02:00,000
Bu özelliklerin dikkatle incelenmesi, yıldızdan 15-50 yıllık düzenli aralıklarla

23
00:02:00,000 --> 00:02:06,000
madde atımı olduğuna işaret ediyor.

24
00:02:07,000 --> 00:02:13,000
Bu geniş kapsamlı yeni çalışma ESO'nun teleskop cephaneliğinden 3 farklı alet kullanıyor.

25
00:02:13,000 --> 00:02:21,000
İlk olarak, gökbilimciler büyük ve geniş görüntü için Sili'deki 2400 metre rakımda konuşlanan La Silla Gözlemevi'ndeki

26
00:02:21,000 --> 00:02:26,000
MPG/ESO 2.2 metrelik teleskobun üzerindeki Geniş Alan Görüntüleyicisi'ne baktılar.

27
00:02:27,000 --> 00:02:32,000
Ardından ekip Paranal'daki ESO'nun Çok Büyük Teleskobu'nu, VLT'yi kullandılar.

28
00:02:33,000 --> 00:02:39,000
Burada, NACO uyarlanabilir optik cihaz gökbilimcilere, atmosferin görüntüyü bozucu etkisinden arınmış olarak

29
00:02:39,000 --> 00:02:43,000
yıldızın görüntüsünü elde etme olanağı tanıdı.

30
00:02:43,000 --> 00:02:47,000
Takım, cismi daha detaylı inceleyebilmek için kısa adı VLTI olan

31
00:02:47,000 --> 00:02:52,000
Çok Büyük Teleskop Girişimölçeri ile başka bir görüntü aldı.

32
00:02:54,000 --> 00:02:57,000
Geniş Alan Görüntüleyicisinin panoramik çekiminden VLTI gözlemlerinin ince detaylarına

33
00:02:57,000 --> 00:03:02,000
bu bir dizi gözlemin toptan etkisi

34
00:03:02,000 --> 00:03:08,000
60,000 katlık bir optik yaklaştırmaya karşılık gelmektedir.

35
00:03:08,000 --> 00:03:17,000
Bu verilerle gökbilimciler, HD87643'ün yoğun bir toz kabuğu içinde yerleşmiş, Dünya-Güneş mesafesinin 50 katı

36
00:03:17,000 --> 00:03:21,000
uzaklıkta bir yoldaş yıldızı olduğu sonucuna vardılar.

37
00:03:21,000 --> 00:03:26,000
İki yıldız birbiri çevresindeki yörüngelerini muhtemelen 20 ile 50 yıl arası bir sürede tamamlamaktadır.

38
00:03:27,000 --> 00:03:31,000
Bu yoldaşın varlığı, HD 87643'ün o harikulade bulutsusunu oluşturan

39
00:03:31,000 --> 00:03:37,000
düzenli madde atımlarına bir açıklık getirmektedir.

40
00:03:37,000 --> 00:03:42,000
Yoldaş yıldız oldukça yüksek eliptik veya oval şekilli yörüngesi boyunca yol alırken

41
00:03:42,000 --> 00:03:49,000
HD 87643'e düzenli olarak yakınlaşmakta ve yıldızsal maddenin atımını tetiklemektedir.

42
00:03:49,000 --> 00:03:53,000
Muhteşem bulutsuyu oluşturan şey de bu göksel tango olabilir.

43
00:03:54,000 --> 00:03:59,000
Bilim, bir kez daha evrenin güzelliğini anlama ve açıklamamıza yardımcı oldu.

44
00:03:59,000 --> 00:04:02,000
Ben Gaitee Hussain, ESOcast'ten sizlere veda ediyorum.

45
00:04:02,000 --> 00:04:06,000
Bir başka kozmik macera için bize tekrar katılın.

46
00:04:08,000 --> 00:04:11,000
ESOcast Avrupa Güney Gözlemevi, ESO tarafından hazırlanmıştır. www.eso.org

47
00:04:11,000 --> 00:04:14,000
ESO, Avrupa Güney Gözlemevi, dünyanın en ileri yer konuşlu teleskoplarını dizayn eden, yapan ve işleten,

48
00:04:14,000 --> 00:04:17,000
gökbilim alanında rakipsiz, devletlerarası bilim ve teknoloji organizasyonudur.

49
00:04:17,000 --> 00:04:20,000
Transkript ESO ; Çeviri — H.Erhan GÜVEN

